{"id":2150,"date":"2025-03-29T14:06:07","date_gmt":"2025-03-29T11:06:07","guid":{"rendered":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/?post_type=columist&#038;p=2150"},"modified":"2025-03-29T14:07:25","modified_gmt":"2025-03-29T11:07:25","slug":"sagligimizi-yonetmek-hastalanmadan-once-saglik","status":"publish","type":"columist","link":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/yazarlar\/ozlemdemir\/konu\/sagligimizi-yonetmek-hastalanmadan-once-saglik\/","title":{"rendered":"Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 Y\u00f6netmek: Hastalanmadan \u00d6nce Sa\u011fl\u0131k"},"content":{"rendered":"\n<p>Ge\u00e7enlerde biri \u015f\u00f6yle dedi: \u201cSa\u011fl\u0131k, kaybetmeden k\u0131ymeti bilinmeyen tek servet\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p> Ne kadar do\u011fru! <\/p>\n\n\n\n<p>Evet, do\u011fru ama bu s\u00f6z\u00fc s\u00f6yleyen ki\u015fi hastane yata\u011f\u0131ndayd\u0131 ve belki de sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n k\u0131ymetini bilmek i\u00e7in ge\u00e7 bir zamand\u0131. \u0130\u015fte, bu servetin y\u00f6netimini hep hastalan\u0131nca hat\u0131rl\u0131yoruz. Oysa as\u0131l mesele, sa\u011fl\u0131kl\u0131 kalmay\u0131 ba\u015farmakta. <\/p>\n\n\n\n<p>Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 y\u00f6netmek, sadece hasta oldu\u011fumuzda doktorun kap\u0131s\u0131n\u0131 \u00e7almak de\u011fil; daha en ba\u015f\u0131ndan, hatta \u00e7ocukluk \u00e7a\u011f\u0131ndan itibaren sa\u011fl\u0131kla ilgili do\u011fru kararlar\u0131 verebilmek demek.\u00c7ocuklu\u011fumda mahallelerde \u2018sa\u011fl\u0131k\u00e7\u0131\u2019 diye ifade edilen ki\u015filer vard\u0131. Ellerinde, i\u00e7inde s\u0131hhi malzemeler olan bir siyah \u00e7anta, sokaktan ge\u00e7erlerdi. <\/p>\n\n\n\n<p>Ne yalan s\u00f6yleyeyim, onlar\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde \u00fcrperirdik. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u2018i\u011fneci\u2019lerdi bizim i\u00e7in. \u00c7ocuk akl\u0131m\u0131zla sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n, o siyah \u00e7antaya s\u0131\u011fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fck. <\/p>\n\n\n\n<p>\u015eimdi b\u00fcy\u00fcd\u00fck ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n; sadece tedaviyle, re\u00e7eteyle, hastane odas\u0131yla s\u0131n\u0131rl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyoruz. As\u0131l i\u015f, hastalanmadan \u00f6nce ba\u015fl\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc modern sa\u011fl\u0131k y\u00f6netiminin en temel g\u00f6revi, hastal\u0131\u011f\u0131 \u00f6nlemek. Yani hastaneleri doldurmak de\u011fil, bo\u015f tutmak. Peki, nas\u0131l olacak bu i\u015f? <\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6ncelikle kendimize sormam\u0131z gereken soru \u015fu: \u201cBen sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131n neresindeyim\u201d?Sadece hasta oldu\u011fumuzda m\u0131 hat\u0131rl\u0131yoruz sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131? Yoksa her g\u00fcn yediklerimizden, y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz ad\u0131mlara; yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z a\u015f\u0131dan, gitti\u011fimiz kontrole kadar sorumluluk al\u0131yor muyuz? <\/p>\n\n\n\n<p>D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc y\u0131llard\u0131r s\u00f6yl\u00fcyor: Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n korunmas\u0131, tedaviden daha ucuz ve daha etkili. Bir insan\u0131 hastaland\u0131ktan sonra iyile\u015ftirmek, ekonomiye de bireye de daha \u00e7ok y\u00fck bindiriyor. Oysa koruyucu sa\u011fl\u0131k hizmetleri sayesinde, hastal\u0131k ba\u015flamadan \u00f6nlenebilir. A\u015f\u0131lar, kanser taramalar\u0131, anne-bebek sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 hizmetleri&#8230; Hepsi, \u201c\u00f6nce sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 koru\u201d anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n temel ta\u015flar\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu s\u00fcre\u00e7te sadece sa\u011fl\u0131k profesyonellerine g\u00fcvenmek yeter mi? Hay\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p>Hepimizin kendi sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n y\u00f6neticisi olmas\u0131 \u015fart. Sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmek, d\u00fczenli egzersiz yapmak, zararl\u0131 al\u0131\u015fkanl\u0131klardan uzak durmak; bunlar re\u00e7etesiz koruyucu hizmetlerdir asl\u0131nda. \u00dcstelik bedava!Bilindi\u011fi \u00fczere, sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir ya\u015fam s\u00fcrd\u00fcrmek i\u00e7in beslenme al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7irmemiz laz\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p> Fast food yerine evde pi\u015firdi\u011fimiz sebze a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 yemekleri tercih etmek, v\u00fccudumuza gereken vitamin ve mineralleri sa\u011flar. Ayr\u0131ca, cips ve \u015fekerleme gibi abur cuburlardan uzak durmak, obezite ve diyabet riskini azalt\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p>G\u00fcnl\u00fck rutinimize ekleyece\u011fimiz yar\u0131m saatlik tempolu y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fler, hem fiziksel formumuzu korur hem de zihinsel olarak rahatlamam\u0131z\u0131 sa\u011flar. Bunun yan\u0131 s\u0131ra, taze ve g\u00fcvenilir kaynaklardan temin edilen g\u0131dalar\u0131 t\u00fcketmek, g\u0131da kaynakl\u0131 hastal\u0131klar\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7er. Ayr\u0131ca, sigara ve alkol gibi zararl\u0131 al\u0131\u015fkanl\u0131klardan uzak durmak, ya\u015fam kalitemizi art\u0131r\u0131r ve uzun vadede sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 korur. <\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131, gelece\u011fimizin aynas\u0131d\u0131r. Ancak, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde abur cubur t\u00fcketimi ve sigara ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 gibi tehlikeler, bu parlak aynay\u0131 bu\u011fuland\u0131rmaktad\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7ocuklar\u0131m\u0131z, y\u00fcksek \u015feker, tuz ve sa\u011fl\u0131ks\u0131z ya\u011flar i\u00e7eren abur cuburlara y\u00f6neldiklerinde, obezite, diyabet ve kalp hastal\u0131klar\u0131 gibi ciddi sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalmaktad\u0131rlar. Dahas\u0131, erken ya\u015fta sigara kullan\u0131m\u0131na ba\u015flanmas\u0131, akci\u011fer kanseri ve solunum yolu hastal\u0131klar\u0131 riskini art\u0131rmakta, \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131n ya\u015fam kalitesini d\u00fc\u015f\u00fcrmektedir. <\/p>\n\n\n\n<p>Bu nedenle g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi ve ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ile ilgili gerekli ve yeterli politikalar olu\u015fturmal\u0131, \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131 sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmeye te\u015fvik etmeli, zararl\u0131 al\u0131\u015fkanl\u0131klardan uzak durmalar\u0131 i\u00e7in bilin\u00e7lendirmeli ve onlara g\u00fcvenli g\u0131dalar sunarak sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir gelecek in\u015fa etmelerine yard\u0131mc\u0131 olmal\u0131y\u0131z. <\/p>\n\n\n\n<p>Bug\u00fcn koruyucu sa\u011fl\u0131k hizmetlerine yap\u0131lan her 1 liral\u0131k yat\u0131r\u0131m, gelecekte hastane masraflar\u0131nda 5-10 kat azalma sa\u011fl\u0131yor diyebiliriz. Bu sadece ekonomistler i\u00e7in de\u011fil, bireyler i\u00e7in de m\u00fcthi\u015f bir kazan\u00e7. <\/p>\n\n\n\n<p>Kim istemez ki hem sa\u011fl\u0131kl\u0131 kalmay\u0131 hem de gereksiz yere hastane kap\u0131lar\u0131nda beklememeyi? <\/p>\n\n\n\n<p>Son y\u0131llarda T\u00fcrkiye\u2019de bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm var. Aile sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 merkezleri, \u00fccretsiz taramalar, a\u015f\u0131 kampanyalar\u0131&#8230; <\/p>\n\n\n\n<p>Ancak yine de toplumun b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131, bu hizmetleri kullanmada ge\u00e7 kal\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc fark\u0131ndal\u0131k eksik. Oysa sa\u011fl\u0131k okuryazarl\u0131\u011f\u0131; erken te\u015fhisi, koruyucu hizmetleri ve bilin\u00e7li birey olmay\u0131 m\u00fcmk\u00fcn k\u0131l\u0131yor.Unutmayal\u0131m: Sa\u011fl\u0131k, beklenen bir l\u00fctuf de\u011fil; y\u00f6netilen bir s\u00fcre\u00e7tir. <\/p>\n\n\n\n<p>Bug\u00fcn sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131za yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z her yat\u0131r\u0131m, yar\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc, \u00fcretken ve mutlu bireyleri demek.Ve sa\u011fl\u0131k, hastanede de\u011fil; hayat\u0131n i\u00e7inde y\u00f6netilir! <\/p>\n\n\n\n<p>Dr. \u00d6zlem DEM\u0130R<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ge\u00e7enlerde biri \u015f\u00f6yle dedi: \u201cSa\u011fl\u0131k, kaybetmeden k\u0131ymeti bilinmeyen tek servet\u201d. Ne kadar do\u011fru! Evet, do\u011fru ama&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":2041,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","categories":[],"tags":[],"manset":[],"class_list":["post-2150","columist","type-columist","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/columist\/2150","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/columist"}],"about":[{"href":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/columist"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2150"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2041"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2150"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2150"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2150"},{"taxonomy":"manset","embeddable":true,"href":"https:\/\/kirmizibulten.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/manset?post=2150"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}